Gender en media

De helft van de wereldbevolking is anno 2018 nog altijd nauwelijks vertegenwoordigd in de media. Een paar cijfers: slechts 10% van de nieuwsberichten heeft vrouwen als onderwerp en dan ook nog vaak als slachtoffer; niet meer dan één op de vijf geïnterviewde experts is vrouw; één op de vier managementposities in media wordt bezet door een vrouw. Maar we zien gelukkig vooruitgang, zeker bij onze partners.

Zo ontwikkelden al onze Syrische mediapartners een genderbeleid en krijgen vrouwelijke journalisten nu betaald bevallingsverlof. Nieuw is ook de taxiservice bij twee Nepalese kranten, die vrouwen thuisbrengt als ze ’s avonds laat moeten werken. En Men4Women, dat Free Press Unlimited in 2017 voor het eerst in drie landen organiseerde, vond een jaar later weerklank in maar liefst veertien landen. Van Mali tot Bangladesh kwamen duizenden mannelijke mediawerkers op voor vrouwenrechten en gendergelijkheid, online en in real life demonstraties.

App en keurmerk

In Nepal, Congo, Somalië, Syrië en Mali houden we samen met onze partners systematisch bij hoe vaak én hoe media over vrouwen berichten. We doen dat op basis van internationaal erkende criteria van het Global Media Monitoring Project. In bijeenkomsten met de onderzochte media bespreken we vervolgens de resultaten en laten we zien hoe het anders kan. In Nepal, waar onze partners elk kwartaal een gender media monitoring rapport publiceren, komen vrouwen nu aanzienlijk meer aan bod in twee van de negen grote kranten. Onze Malinese partner Tuwindi heeft een eigen app ontwikkeld voor hun monitoring die zo goed werkt dat we de app in 2018 samen uitbreidden. Nu is er een online gender media monitoring platform dat in meerdere landen gebruikt kan worden. Media kunnen heel eenvoudig data verzamelen en online invoeren, en krijgen daar heldere grafieken voor terug. Pilots lopen nu in Mali, Nepal en DR Congo – wordt vervolgd dus.

Tuwindi vond de resultaten van de media monitoring in Mali teleurstellend – zo worden vrouwen slechts in 12% van al het radionieuws als bron opgevoerd en wordt niet meer dan 11% van alle nieuwsberichten in kranten en op radio’s door vrouwen gemaakt – en besloot een keurmerk te ontwikkelen. Dit GIP-label (Gender, Independence, Professionalism) kent de organisatie toe aan media die met succes gendergelijkheid bevorderen. Zo hoopt Tuwindi ze te motiveren om beter hun best te doen, zowel als het gaat om content als om de positie van vrouwen op de werkvloer.

Training en coaching van vrouwelijke journalisten

In Irak was het aantal aanmeldingen van vrouwelijke fotojournalisten voor een coachingstraject overweldigend: 137, tegen nog geen 40 in 2017. De vrouwen raakten geïnspireerd door de impact van de fotoverhalen die de eerste training van onze partner Metrography had opgeleverd. De veertien vrouwen die geselecteerd werden, kregen vier dagen lang een training en maakten vervolgens onder begeleiding indrukwekkende fotoverhalen over vrouwenrechten, sterke vrouwen en klimaatverandering. Hun foto’s werden op vijf plaatsen in Irak geëxposeerd als onderdeel van Metrography’s jaarlijkse fotofestival en vijf vrouwen verschenen in tv-programma’s. Dat is precies wat we wilden bereiken: meer zichtbaarheid en erkenning voor de fotojournalistiek als beroep voor vrouwen.

Het geweld van Boko Haram heeft diepe wonden geslagen in de levens van mensen in Noord-Nigeria – en zeker in die van meisjes en vrouwen. Juist in deze regio zijn we in oktober 2018 gestart met een project dat hun verhalen optekent. Onze partner PAGED traint jonge journalisten en koppelt ze aan ervaren collega’s van vijftien mediaorganisaties uit heel Nigeria. Een documentaire waarin mensen vertellen over hun leven met dit conflict, vertoond in een mobiele bioscoop, is het startpunt voor een dialoog in de getroffen gemeenschappen én voor artikelen van de journalisten.